Blog 5 uit een serie blogs over Deep Democracy

 Deep Democracy (The Lewis method) uit Zuid-Afrika is een besluitvormings- en conflictresolutie methodiek, die sinds 25 jaar ingezet wordt in het bedrijfsleven, het onderwijs, mediation en maatschappelijk werk. De kern van Deep Democracy is dat het alle invalshoeken verzamelt, ook die van de minderheid, zodat het potentieel van de groep of het individu optimaal kan worden benut. Het uitgangspunt van Deep Democracy is dat ieder groepslid en elke stem een essentiële bijdrage levert aan het grotere geheel. Deep Democracy stelt een inclusieve cultuur voor waarin iedereen tot zijn recht komt. Alle expertise en talenten worden benut.

In mijn eerste en tweede blog beschreef ik de herkomst van Deep Democracy en het basismodel de ijsberg. In mijn derde en vierde blog heb ik je meegenomen langs de 4 stappen voor inclusieve besluitvorming en gaf ik je een diagnostisch instrument, de sabotagelijn. In mijn vijfde en laatste blog geef ik je een Deep Democracy debat-techniek mee.

Wanneer doe je een Deep Democracy debat?

Je kunt een Deep Democracy debat inzetten als je geen besluit kunt nemen, bij een visie- of meningsverschil, bij een complexer vraagstuk of als je meerdere keren niet tot een besluit komt.

Deep Democracy debat

Een Deep Democracy debat is, anders dan bij een gewoon debat, gericht op inzicht, begrijpen, luisteren, uitwisselen met anderen, onderzoeken, toetsen en onderzoeken.

Tijdens een Deep Democracy debat krijg je je standpunt scherp. Je verheldert wat onhelder was en verdiept je inzichten. In dit debat gaan we niet in discussie. Winnen is niet het doel, het gangbare ping pong spel zetten we niet in, we verdedigen niet en willen de ander niet overtuigen. Deze debatvorm verschilt van traditioneel debatteren omdat de onderliggende gedachte is dat we de verschillen eerst gaan uitvergroten en verdiepen, voordat we een stap verder kunnen maken richting een conclusie of een besluit. Het is dus het omgekeerde van polderen en niet gericht op het verkrijgen van consensus. Deep Democracy gaat ervan uit dat als je de verschillen eerst uitvergroot tot op de bodem, je de grotere issues die onder de waterlijn spelen beter op kunt lossen.

De stappen van het Debat

Het gespreksmodel  bestaat uit 4 stappen waardoor je heel gestructureerd en veilig van mening kunt verschillen. Het is handig om een gespreksleider het debat te laten leiden. Deze moet niet al te verbonden zijn met het thema, want het is belangrijk dat hij of zij neutraal het proces kan begeleiden. Wil je als gespreksleider toch je mening kwijt? Start dan met het geven van jouw eigen visie en zet vervolgens je ‘gespreksleiderpet’ op om het proces te leiden.

De stappen zijn:

  • Polariteiten benoemen: begin door twee standpunten waar je niet uitkomt duidelijk te verwoorden. Bijvoorbeeld: we moeten aandachtsfunctionarissen toevoegen aan de OR vanuit de organisatie in geval OR-leden ziek worden, uitvallen of stoppen: Vóór? Of tegen?
  • Pijlen gooien: de hele groep zegt alles, eerst van kant A, daarna van kant B. Dus: eerst alle argumenten voor aandachtsfunctionarissen, daarna: alle tegen-argumenten. Indien nodig: doe nog een ronde.
  • Kernen van waarheid: ieder geeft antwoord op de vraag: ‘wat heeft geraakt en wat is daarin belangrijk voor je?’ De gespreksleider vat dit samen als iedereen minstens één kern van waarheid heeft gedeeld. De gesprekleider vat de kernen van waarheid samen, zonder er zijn eigen saus over te gieten, dus zo neutraal mogelijk.
  • Los op: Nu kun je tot een gezamenlijk besluit komen. Dit kun je doen door het volgen van de vier stappen zoals ik in mijn tweede blog beschreef. Of je eigen manier van besluitvorming inzetten.

Hoe toe te passen?

  • Voor de inrichting van je eigen ondernemingsraad: als er meningsverschillen zijn over hoe je als ondernemingsraad besluiten gaat nemen op instemmings- en adviesvragen, over welke rol de ondernemingsraad gaat vervullen in de organisatie, of hoe de ondernemingsraad omgaat met ziekte en lidmaatschap bijvoorbeeld.
  • Om toe te passen in de eigen organisatie: je wilt graag weten of mede-werkers pro of contra het verandertraject zijn bijvoorbeeld.
  • Als je zelf geen helderheid over een bepaald thema hebt kun je een debat met jezelf doen.

Probeer het eerst zelf uit in je eigen ondernemingsraad voordat je er iets mee gaat doen in de organisatie. Begin met simpele vraagstukken.

Waar ga jij het Deep Democracy debat voor inzetten? Of wil je eerst het debat een keer ervaren? Laat het me gerust weten, ik kom met plezier een masterclass of workshop op maat geven, speciaal voor jullie ondernemingsraad.

Sandra Bouckaert

Sandra Bouckaert

Trainer

Sandra Bouckaert is een zeer ervaren trainer, (team)coach en opleider. Als trainer werkte zij jarenlang in het onderwijs, de jeugdhulpverlening en bij gemeenten en sociale diensten. Momenteel werkt zij als zelfstandige en coacht en traint teams en leidinggevenden in de zorg, het onderwijs en welzijn. Zij begeleidt verandertrajecten naar zelfsturing in organisaties. Sandra is sinds 2014 instructor in de Deep Democracy methode en verzorgt Level 1 en Level 2 van het opleidingspad Deep Democracy. Ook coacht zij trainers, adviseurs en leidinggevenden in deze methode en geeft zij supervisie.

Blogs Sandra Bouckaert over Deep Democracy:

Share This